Đọc mỗi bài thơ của nhà thơ Dương Kiều Minh như xem một Quẻ Dịch. Những “lời thoán” trong “Quẻ Dịch” ấy như ánh sáng huyền ảo, xa lạ, soi rọi vào từng góc khuất, tường giải những tế vi của tâm trí trong đời sống đương đại. Ánh sáng ấy, có lúc ta đã gặp ở đâu đó, như ngọn đèn dầu ngẫu hứng mà hợp lý trong một không gian Nghệ thuật Sắp đặt (Installation art), lúc như hắt sáng một góc phòng, khiến cho ta phải hồ nghi những tiện nghi, hồ nghi sự phủ ngập của những âm thanh hiện đại, bằng tiết tấu chậm của lời sám nguyện… Nhà thơ Dương Kiều Minh chủ yếu viết thơ văn xuôi, những bài có hàng lối vẫn là sự cuốn theo mạch thơ ấy. Dương Kiều Minh nặng lòng vương vấn với những thi liệu quen thuộc của thơ ca phương Đông nhưng biết mở những chiều kích bất ngờ của liên tưởng và suy niệm trong thi tứ, chữ của ông bình dị nhưng có sức ám ảnh, và đôi khi, biểu lộ sự quẩn quanh phức rối của cảm xúc. Có lúc thơ ông hào sảng, đãi đằng như Hịch, như Từ, như Phú… nhưng sức vươn của mỗi mạch thơ luôn khoẻ khoắn, hơi thở mạnh, nhịp điệu tự nhiên và tự do. Không gian xuyên suốt tập thơ khá ổn định, với hình ảnh một kẻ sĩ thời hiện đại đang tự vấn bằng giọng trầm, đều đều… cất lên trong quầng sáng lung linh và thanh sạch. Nhưng rất lạ khi đọc đến cuối tập thơ, tôi lại thèm tiếng quát mắng, thậm chí tiếng cười khôi hài của ông với đám người đùa nghịch, hỗn xược nào đó… Đọc thơ Dương Kiều Minh cho thấy sự phong phú, riêng biệt của dòng thơ Việt cách tân sau năm 1975.
maivanphan.com
Dương Kiều Minh

TÔI NGẮM MÃI NHỮNG NGÀY THU TẬN
(tập thơ - V)
(tiếp)
Những con đường vào hạ
1-
Tiếng ve đột ngột rộ lên tinh khôi, như lần đầu tiên vang trên thế gian, phả hơi nóng xoá sạch làn hơi ẩm mốc cuối cùng còn lởn vởn trong những góc tối.
Ồ, cơn mưa rào trắng xoá miền rừng ập xuống bất ngờ trên con đường núi. Chẳng còn kịp quay trở lại, xuyên qua làn mưa xối xả bên những vách núi thân quen thời trẻ. Đấy có phải cơn mưa rừng đầu tiên tôi gặp vào tuổi hai mươi, nay đến chào tôi. Đấy có phải mùa hạ ngút ngát gió nắng, cơn giông bất thần từng lưu tôi lại trên con đường núi. Đấy cơn giông từng truyền cho tôi cái mạnh mẽ cuồng phóng, khắc nghiệt dữ dội thời trẻ.
2-
Bạn cố trốn chạy những ảo vọng hão huyền mang cơn khát rượt đuổi những ham muốn ê chề danh lợi. Cơn khát làm bạn đảo điên say cuồng. Cơn khát mê vọng cuốn bạn vào giữa chiếc chảo lớn lửa rừng rực đốt.
Tôi chợt ngước lên làn nước mát lành từ đầu nguồn đổ xuống vách núi một dải trắng trong ngần như chạy ra từ giấc mộng tinh khôi bừng tỉnh vào buổi sớm tinh sương ngày thơ dại.
3-
Không khéo rồi chúng ta lại bị dìm trong đáy vực thời cuộc, ham muốn như những tảng đá đè ta chìm xuống. Liệu bạn dám kêu một tiếng: Không? Cái gì xui khiến bạn chạy trốn khỏi những ý nghĩ hão huyền chở đầy ắp mộng mơ? Cái gì thôi thúc bạn lạc giữa vòng tranh đua danh lợi? Trong vòng xoáy xiết bạn chẳng thể làm gì hơn là nhắm mắt thả trôi.
Đừng sợ hãi, đừng bỏ đi!
Từ những con đường phi lao cao vút xanh đen nhoà với bóng tối. Tiếng ve trỗi dậy mênh mông gió đồng, có và mương nước. Tôi nhận thấy hơi thở mùa hạ hoà vào (thể nhập) hởi thở của tôi.
Một tiếng sấm rền vang, cơm mưa rào ào đổ.
Dưới vòm hoa phượng vỹ
1
Liệu cón sức đi qua mùa hạ mang những vòm phượng vỹ khổng lồ màu đỏ rực chế ngự.
Mùa tấu lên bản thiên nhạc tráng kiện những âm thanh ập đến làn gió văng vẳng rạo rực tinh khiết mùi sương đêm.
Đấy bản âm nhạc của trời, tôi đã từng tắm gội bên những vách núi dựng đứng thời thanh xuân, từng luồng âm thanh tỏa ra từ trong đá xối xuống thung lũng quạnh quẽ
2
Liệu còn sức chìm ngập dưới vòn hoa phượng đỏ, rồi vòm hoa đỏ lại chở tôi về tít tắp trưa nồng. Ôi, những con đường núi ở lại như những giấc mơ của một đời sống khác, những vách đá xám điểm đầy hoa lạc tiên nở trắng, những thung lũng căng lên trời vòm hoa chói chang vàng ối như thế giới cổ tích. Số phận dun dủi theo bàn tay huyên bí vang lên tiếng gọi cuốn hút rồi bỗng chốc bỏ mặc ta giữa mê lộ cuộc đời.
Đêm đêm tôi thấy hiện lên trên nền trời những con đường núi và những cánh rừng phủ đầy trăng xuôi theo những quả đồi tràn xuống dòng sông
3
Liệu còn đủ sức theo lời ca vươn lên từ bản giao hưởng thời trẻ. Những tán hoa phượng vỹ như những chiếc dù lớn màu đỏ thả từ trời cao. Vừa lạc đến tiếng chim thanh tước trẻ trung thanh khiết mang làn gió thổi từ đầm nước. Ôi, làng mạc, ruộng đồng, mỗi con đường dâng lên kỷ niệm toả mùi bùn đất tinh khôi. Mỗi con đường mở ra lối duy nhất dẫn tôi trở về với ký ức. Những còn đường vươn về thực tại – thực tại sinh sôi và chìm đắm.
Kìa miền quê xa gió bụi phủ đầy từng luồng nắng xối xũng qua những đám mây khổng lồ của màu hạ, những đám mây mang quyền lực tuyệt đối của những cơn giông. Những cơn giông cuốn theo ta từ trẻ đến già. Những cơn giông dựng lên thách thức. Ta yêu những cơn giông, yêu sự kỳ vĩ bí ẩn làm đổi thay sự đơn điệu mòn mỏi của thế gian
4
Liệu còn đủ sức để đi qua cơn giông mùa hạ, những vòm hoa phượng vỹ lên xuống rập rờn những làn sóng đỏ rực
Lý trí đè con người thấp xuống
Chỉ có sự đam mê và trí tưởng tượng nhiệt thành nâng con người cao vút
Chợt nhận ra mình bị từng đợt sóng trùm lên phủ lấp. Ôi, lúc nhận ra vẻ đẹp rực rỡ lộng lẫy của phượng vĩ thì mình đã già, chẳng còn sức bồng bềnh theo từng đợt sóng trôi qua mùa hạ, tiếng thờ dài đâu đó tiêu tan chớp mắt dưới bóng sẫm tối của cơn giông. ừ, tôi đã kiệt sức dưới sườn đồi. Những đám mây đen nặng nhanh chóng che khuất ánh sáng buổi cuối chiều. Xối xuống rầm rậm cơn mưa cuối cùng của mùa hạ.
5
Vâng, lời ca như những ngọn gió duổi qua những dãy núi chạy dài không dứt. Những khối mây lớn đổ xuống những sườn đồi thoai thoải. Mùa hạ nắng nôi, mùa hạ rộng dài, những ngôi nhà ngay ngắn lộ mờ mờ sau những rặng cây, những con đường quanh co đơn độc chạy mãi chạy mãi rồi mất hút. Những vòm hoa phượng vỹ trổ lên trời niềm đam mê mãnh liệt. Tựa hồ có tiếng nói vọng từ buổi trưa chói chang tĩnh lặng
Ôi, tôi đã được trẻ đâu mà già nua mau đến? Khát khao còn nguyên nơi những đám mây kéo qua vòm phượng vỹ.
Tiếng ve rộ lên bản hoà tấu dâng hiến – cuộc hành trình mãi mãi khởi đầu.
Đêm mưa Sơn Nam hạ
bói dịch nói chuyện long mạch
Tặng Nguyễn Thành Tuấn
1
Đất Sơn Nam hạ sinh nhiều danh sĩ
Kiêu du ẩn mình
bạn như con hồng tước đậu cây ngô đồng
tiếng hót như một điềm báo ngày ngày vang lên
thiên hạ mải miết săn đuổi mưu tính và ảo vọng
ảo vọng cứu rỗi loài người, ảo vọng vùi lấp đời người
2
Đã gần ba năm bài thơ viết tặng bạn vẫn chưa xong
việc đời chảy trôi, gặp lại rồi cách biệt, rồi gặp lại
những chuyện nhân sinh hàm chứa duyên ý gì
cuộc ngao du hùng vĩ ngang qua vùng đông bắc
biên ải xưa người thời nay ngầm ẩn dấu một cơ duyên
Bắt đầu từ một cái hang nhỏ bé khởi lên cả một triều đại
Sinh khí trong khoảng trời đất lúc cường lúc nhược theo chu kỳ di dịch luân chuyển
mỗi con người, mỗi triều đại ứng với một vùng khí
Tôi muốn dừng lại mãi dọc theo sống núi dọc ải Bắc toả lên sức vạm vỡ thanh xuân. Những mạch nước trong suốt trào chảy nương theo những vách đá dựng đứng chứa dồi dào sinh lực.
3
Thì ra những câu thơ có sức hút của thuỷ triều,
có sự lôi cuốn của những cơn cuồng phong.
Sức lôi cuốn của những móng ngựa gõ lên mặt trăng bắt đầu từ những đỉnh núi ải Bắc. Ôi mộng mơ, con người ta trở thành phi thường, mộng mơ chắp con người đôi cánh cường tráng vạm vỡ hơn loài chim huyền thoại.
Bạn từng sống trong mộng mơ - thời đại đẹp nhất, lộng lẫy nhất của đời người. Giờ nhiều lúc bạn phải gắng sức vén mây để nhìn lại qua một kẽ hở về năm tháng bạn đã sống, đã mộng mơ.
4
Tôi không chắc đời mình thảng hoặc mộng mơ trời sụt trong cảm xúc lãng mạn. Những đoạn đời trượt theo một đường ray nhỏ xíu, rồi mất tăm vào một buổi chiều tà. Bình minh trở dậy nguyên sơ như chưa từng hiện diện một sinh linh nhỏ bé. Đời sống vẫn cuộn xiết theo triệu triệu ngành nhánh toả khắp trên mặt đất.
Ôi, nếu không mộng mơ tôi và bạn còn gì nương tựa vượt qua quãng đời dằng dặc trên thế gian này.
(còn nữa)
Đã đăng:
Tôi ngắm mãi những ngày thu tận (tập thơ I) - Dương Kiều Minh
Tôi ngắm mãi những ngày thu tận (tập thơ II) - Dương Kiều Minh
Tôi ngắm mãi những ngày thu tận (tập thơ III) - Dương Kiều Minh
Tôi ngắm mãi những ngày thu tận (tập thơ IV) - Dương Kiều Minh
Một số ý kiến đóng góp về bài viết này:
|