Đọc mỗi bài thơ của nhà thơ Dương Kiều Minh như xem một Quẻ Dịch. Những “lời thoán” trong “Quẻ Dịch” ấy như ánh sáng huyền ảo, xa lạ, soi rọi vào từng góc khuất, tường giải những tế vi của tâm trí trong đời sống đương đại. Ánh sáng ấy, có lúc ta đã gặp ở đâu đó, như ngọn đèn dầu ngẫu hứng mà hợp lý trong một không gian Nghệ thuật Sắp đặt (Installation art), lúc như hắt sáng một góc phòng, khiến cho ta phải hồ nghi những tiện nghi, hồ nghi sự phủ ngập của những âm thanh hiện đại, bằng tiết tấu chậm của lời sám nguyện… Nhà thơ Dương Kiều Minh chủ yếu viết thơ văn xuôi, những bài có hàng lối vẫn là sự cuốn theo mạch thơ ấy. Dương Kiều Minh nặng lòng vương vấn với những thi liệu quen thuộc của thơ ca phương Đông nhưng biết mở những chiều kích bất ngờ của liên tưởng và suy niệm trong thi tứ, chữ của ông bình dị nhưng có sức ám ảnh, và đôi khi, biểu lộ sự quẩn quanh phức rối của cảm xúc. Có lúc thơ ông hào sảng, đãi đằng như Hịch, như Từ, như Phú… nhưng sức vươn của mỗi mạch thơ luôn khoẻ khoắn, hơi thở mạnh, nhịp điệu tự nhiên và tự do. Không gian xuyên suốt tập thơ khá ổn định, với hình ảnh một kẻ sĩ thời hiện đại đang tự vấn bằng giọng trầm, đều đều… cất lên trong quầng sáng lung linh và thanh sạch. Nhưng rất lạ khi đọc đến cuối tập thơ, tôi lại thèm tiếng quát mắng, thậm chí tiếng cười khôi hài của ông với đám người đùa nghịch, hỗn xược nào đó… Đọc thơ Dương Kiều Minh cho thấy sự phong phú, riêng biệt của dòng thơ Việt cách tân sau năm 1975.
maivanphan.com
Dương Kiều Minh

TÔI NGẮM MÃI NHỮNG NGÀY THU TẬN
(tập thơ - IV)
(tiếp)
Thuỵ miên
1-
Tôi ngủ vùi trong giấc ngủ đông
như con sâu nằm trong ổ kén
chiếc lá rơi ngoài kia bồi thêm vị lạnh
Ngoài kia trong làn gió bấc
những dòng sông nước cuốn đi mê mải
những dòng người chảy xiết trong âm thanh chói gắt
Chúng ta tựa đàn kiến khổng lồ mưu cầu sinh nhai toả đi các ngả
Rồi một ngày cùng tới bên bờ vực
ngơ ngác ngước nhìn sang bờ bên kia
Chẳng biết rồi trong làn gió bấc
ai kẻ mất tăm? ai người tới đích?
những dòng sông nước cuốn đi mê mải
những dòng sông chảy xiết trong âm thanh chói gắt
2-
Tôi nhìn thấy sự vô nghĩa xuyên qua trang giấy trắng
từng lằn sóng của dòng đời táp lên hung dữ
những giọng nói những cặp mắt dồn đến từ mọi phía
một chiếc hũ đậy kín
tiếp tục trôi lăn trong cõi luôn hồi
Tôi nhìn thấy từ sự vô nghĩa đang dần dần dựng lên chân trời hy vọng
những con đường nằm khuất từ thế kỷ này sang thế kỷ khác
dòng sống theo mạch chủ âm thầm chuyển động không dứt
Bên cuộc tiễn đưa trang nghiêm và mạnh mẽ
vang lên lời phát nguyện: Biết làm gì bây giờ?
3-
Mưa đêm xào xạc ngoài cửa sổ.
chưa đến năm mươi đã nhận ra: Văn chương không chống đỡ nổi một đời người. Những ánh lửa theo năm tháng tàn lụi dần. Nhận ra rõ rệt, bất lực chẳng thể vãn hồi. Bao nhiêu lửa dựng lên rừng rực tuổi trẻ phung phí hết nơi dòng sông vách đứng.
Gánh nặng của thế tục và thời cuộc đề dúi xuống. Có lẽ ta là cái nhân cuối cùng vòng luân hồi đến ta là dứt. Một cái nhân được tạo nên bởi niềm vọng niệm.
Nhớ Nguyễn Lương Ngọc
Bạn lấy biểu tượng cho mình là ngọn lửa
gặp hoa sen nhận ra kiếp trước
nghe tiếng hạc kêu, thấy vô vọng kiếp người
Bạn nằm đấy đầu gối lên phía núi
mặt hướng về dòng Tích giang
vạt đất quanh co dòng cổ thuỷ
bạn với lầu thơ trăng gió bốn mùa
Như ngọn gió phạt ngang, loài long mã gầm vang rồi thu dần về với đất
Đời người ai cầm chắc điều gì?
Những dòng thơ dang dở mực chảy nhoà đêm tối
Thiên thu hận
Thiên thu nuối tiếc
Kiếp luân hồi chưa dứt
Xin tái sinh lần nữa Thi nhân.
Bạn nằm đấy gối đầu lên non Tản
dòng sông cổ vắt ngang như dải khăn mềm.
Tiếng chim hoạ lại nhau vọng từ cánh đồng sát núi
bông Bạch liên vừa giật mình vươn dậy.
Những bước chân trẻ thơ
Tiếng hát như làn gió tung theo những bước chân cuốn về phía chân trời.
Từng dải đồng hoa vàng lẫn vào màn sương khói mờ mờ bụi mưa xuân
Những đứa trẻ của ruộng đồng chạy băng băng tay cầm những bông cúc dại
Bạn có thể đang trong chăn đệm
buổi chiều xuân lẳng lặng
một đôi ba giọt nước loang trên thân trúc
Vẫn câu hỏi về con người chưa có câu trả lời
Vẫn câu hỏi về cuộc đời treo ngang trước mắt.
Những bước chân trẻ thơ làm trái đất hồi xuân
Những bước chân trẻ thơ mở ào cánh cửa hy vọng
Tiếng hát tựa làn gió tung lên trên những cánh đồng
những bước chân trẻ cuốn mãi về phía chân trời
các em nhíu lông mày và khẽ nói:
"Sao các ngươi dã tâm bỏ thuốc độc vào cốc nước của loài người?"
Bông dâng bụt
Bông dâng bụt hiện lên cuối chiều thanh tĩnh. Vị lạnh hơi sương đầu mùa ngấm vào cánh hoa trong suốt.
Thăm lại người bạn vong niên, sự già lẫn của tuổi tác bất lực và vô vọng. Thân xác đó, hồn đã phiêu lãng về dĩ vãng xa xăm. Thời gian mơ hồ mang theo bao sự mơ hồ bao phủ lên chúng ta. Thời gian mang quyền lực tuyệt đối: sinh sôi và tàn huỷ. Đời người mãi mãi như những câu thơ dang dở, đứt đoạn, dập xoá. Tôi nhìn thấy bạn và nhìn thấy mình nằm dưới đoạn dập xoá của những câu thơ.
Bông dâng bụt cuối chiều hiện lên xoá đi những đắn đo, phiền muộn. Ba mươi năm cái sắc đỏ vẫn dâng lên trong suốt.
Sớm là hoa, chiều cuốn theo dòng nước. Ham muốn và nuối tiếc, ích gì?
Bơi ngang mùa đông
1-
Tôi bơi ngang mùa đông, gió lạnh và sương muối bủa kín như từng mũi kim châm vào làn da thô tháp. Chúng xô đẩy tôi chìm sâu mãi, sâu mãi vào trong khố lạnh tê buốt.
Dòng sông thơi cuộc vẫn ầm ì cuồn cuộn ngày đêm không dứt. Có lúc tôi đã tuyệt vọng. Sự trườn lết chỉ còn là quán tính của cái sinh tồn vốn di truyền một cách huyền bí. Khối lạnh tê buốt vẫn đặc sánh đầy uy lực trải ra mênh mông phía trước. Tôi lẩm nhẩm: "Không thể quay trở lại!". Có thể tôi sẽ bị nhấn chìm mãi mãi, có thể tôi sẽ bám được vào mép cỏ bờ bên kia của mùa xuân.
Nhấn chìm và mùa xuân. Tôi nhích từng ly bơi qua mùa đông.
Ô!, mùa đông thảm khắc. Liệu nhân gian có thể vắng sự thảm khắc nhày?
2-
Cứ vào dịp cuối năm hình ảnh anh lại hiện về trong bóng tối sẫm dần. Những số phận xô dạt, xô dạt mãi trên đường viền chân trời xa tắp. Tôi thấy trang viếc tay cuốn nhất ký anh ghi ở công trường, từng đợt gió thổi từ mặt sông lạnh buốt. Tiếng hát của tốp thanh nữ từ bờ bên kia vẳng đến rạo rực.
Trong cơn say anh lần theo bờ dậu trong đêm tối tìm về nhà. Cuộc đời vô tận, đời người thoáng qua như một cơn say.
Từng đợt gió thổi tới từ mặt sông lạnh buốt
3-
Anh hiện về bất chợt trong dòng suy tưởng cuối năm. Những gì chúng ta đã đi qua, đã ngâm trải, đang nằm lại đấy một câu chuyện bên dòng sông ghềnh đá. Câu chuyện ấy lưu giữ thanh xuân chàng trai mơ mộng và một người đứng tuổi trầm uất thác loạn.
Nào ai hỏi cuộc đời là gì, chúng tôi cuốn về phía trước theo lực đẩy vô hình nào đó.
Những ngày tháng xác xơ. Đêm tối và đêm tối.
Cuối năm mưa lầy lội, những quán lá tồi tàn ẩm mốc. Mùi men rượu và những trang văn hy vọng sẽ hiên lên đâu đó, từng câu thơ qua đông chắc sẽ này mầm.
Tôi đồ rằng thế kỷ hai mươi sau những tai họa kinh hoàng ập đến loài người đã gieo hết những hạt giống cuối cùng lên trái đất.
Ừ trăng đông nhòm qua tháp mái..
Câu chuyện thế kỷ trước người còn mang theo đấy.
Ngươi một mình giữa canh khuya lạnh buốt
Ta giật mình nhận ra ánh sáng phía ngươi
Hàng triệu triệu giấc ngủ đang cố nhoài ra khỏi cơn dục vọng
Giấc ngủ nào bật mở cánh cửa anh bình.
(còn nữa)
Đã đăng:
Tôi ngắm mãi những ngày thu tận (tập thơ I) - Dương Kiều Minh
Tôi ngắm mãi những ngày thu tận (tập thơ II) - Dương Kiều Minh
Tôi ngắm mãi những ngày thu tận (tập thơ III) - Dương Kiều Minh
Một số ý kiến đóng góp về bài viết này:
|