Tiểu thuyết của Dương Hướng - Công ty cổ phần văn hoá Nhã Nam và NXB Hội nhà văn 2007

Câu chuyện trải dài qua những biến cố lớn của dân tộc: cải cách ruộng đất, phong trào hợp tác hoá ở miền Bắc, cuộc kháng chiến chống Mỹ, thời hậu chiến sau khi thống nhất đất nước, chiến tranh biên giới, và thời Mở cửa…  được thể hiện qua số phận cá nhân của hai tuyến nhân vật: gia tộc Hoàng Kỳ và những người dân làng Đoài, ở ngoài Bắc, gia đình thương nhân Đức Cường trong Nam, và tuyến nhân vật quyền lực: cha con Trần Tăng, Tuyết, Thu Cúc… cùng những nhân vật ở giữa hai tuyến như anh bần nông- tỉ phú mới phất Đào Kinh…

Bạn đọc có thể không lạ, khi nhà văn có tham vọng gói trọn số phận đau thương của cộng đồng trải qua gần một thế kỷ, trong hình ảnh tướng Hoàng Kỳ Trung kiên định kỳ cùng vì mục tiêu cách mạng, “vị nghĩa diệt thân”, mà sâu xa là chấp nhận biến mình thành một bánh răng trong guồng quay lịch sử để bảo toàn dòng máu; hay trong hình ảnh nữ ký giả Thương Huyền, người phụ nữ đẹp sẵn sàng cống hiến con người mình cho lý tưởng cao cả, nhưng cuối cùng  trở thành vật hy sinh giữa hai làn đạn… Hay khi nhà văn dám vạch ra cốt lõi của những trò đầu cơ quyền lực, sự phản bội, đi ngược lại lợi ích cộng đồng của một số cá nhân nắm giữ cương vị cao- một thái độ xã hội mạnh mẽ đáng trân trọng.

Nhưng hẳn bạn đọc sẽ bị cuốn hút trước những trang viết chân thực về sống tồn của những con người dưới đáy. Vừa nhẫn nại vừa náo động, vừa bản năng máy móc vừa đầy  những xúc động, trôi giạt… bóng dáng của cái đời sống thật vượt ra ngoài khuôn khổ của bất cứ thứ hình dung lý giải, thậm chí day dứt… nào. Một người viết như Dương Hướng, có lẽ đã đắm mình trong cuộc sống đó, và có được những trang hay nhất của cuốn sách này, để thấy, sự chứng nghiệm đời sống có khi phần nào gần gũi với tri thức và sâu sắc, là những điều mà tiểu thuyết Việt Nam đang còn thiếu hiện nay…